افرنده
راهنمای کاربری · ماژول فرم‌ساز (Automation)

ساخت و مدیریت فرم‌های پویا در افرنده

فرم‌ساز به شما اجازه می‌دهد بدون کدنویسی، فرم‌های سفارشی برای ثبت اطلاعات (مثلاً فرم درخواست خدمات، فرم‌های اتوماسیون اداری، یا فرم‌های داخل یک مرحله از فرآیند) بسازید — با انواع فیلد متنوع، گروه‌بندی، فیلد محاسبه‌شده، و کنترل دسترسی سطح فیلد.

محل تعریفصفحه‌ی «فرم‌ساز»
محل تکمیلصفحه‌ی «فهرست فرم‌های تکمیل‌شده»
اتصال به فرآینداز طریق «اسم فرم پایه» + «نوع فرم» — به راهنمای فرآیندها مراجعه کنید

نمای کلی

هر فرم از چند فیلد تشکیل می‌شود که هرکدام یک نوع (متن، عدد، تاریخ، لیست و…) و به‌صورت اختیاری یک سطح دسترسی (نمایش/ویرایش برای هر کاربر یا گروه کاربری) دارند. بعد از تعریف، فرم یا مستقیم از منو قابل تکمیل است، یا به یک مرحله از یک فرآیند (Chain) وصل می‌شود تا هر سندی که به آن مرحله می‌رسد، همین فرم را هم همراه داشته باشد.

صفحه‌ی ساخت و مدیریت فرم‌ساز
تصویر واقعی از برنامه — صفحه‌ی ساخت و مدیریت فرم‌ساز (برای بزرگ‌نمایی کلیک کنید)
🧭 مثال: فرم «گزارش بازدید مشتری» با فیلدهای متن (شرح بازدید)، مشتری (طرف بازدید)، تاریخ، و یک «سرتیتر دسته» برای بخش «نتیجه‌ی بازدید» که زیرش دو فیلد لیست ثابت و متن چندخطی دارد.

۱  انواع فیلد

هنگام افزودن فیلد به فرم، یکی از این انواع را انتخاب می‌کنید:

فرم «فرم جدید» در فرم‌ساز
تصویر واقعی از برنامه — فرم «فرم جدید» در فرم‌ساز (برای بزرگ‌نمایی کلیک کنید)
۱متنیک خط متن آزاد
۲عددیفقط عدد
۳مبلغیعدد با جداکننده‌ی هزارگان
۴چک‌باکسبله/خیر
۵متن چندخطیپاراگراف/توضیح بلند
۶تاریختاریخ شمسی
۷تاریخ میلادیتاریخ میلادی
۸ساعتانتخاب ساعت
۹مشتریجستجو و انتخاب یک مشتری CRM
۱۰کالاجستجو و انتخاب کالا — قابل محدودکردن، به بخش «محدودکردن فیلد کالا» مراجعه کنید
۱۱لیست ثابتادمین گزینه‌ها را خط‌به‌خط تایپ می‌کند؛ کاربر یکی را از یک منوی کشویی انتخاب می‌کند
۱۲دکمه رادیویی جدیدهمان گزینه‌های «لیست ثابت» ولی به‌شکل دکمه‌های رادیویی به‌جای منوی کشویی
۱۳خواندن از جدول بانک اطلاعاتگزینه‌ها از یک جدول/کوئری واقعی دیتابیس خوانده می‌شوند
۱۴سرتیتر دستهفیلد نیست، یک عنوان بخش برای گروه‌بندی چند فیلد زیرش — به بخش «گروه‌بندی» مراجعه کنید
۱۵فرمول (محاسبه‌شده)مقدارش از روی فیلدهای دیگر همان فرم خودکار محاسبه می‌شود — به بخش «فیلد فرمولی» مراجعه کنید

۲  گروه‌بندی فیلدها (سرتیتر دسته)

برای فرم‌های بزرگ، می‌توانید فیلدها را زیر یک عنوان بخش دسته‌بندی کنید تا فرم مرتب‌تر دیده شود.

افزودن یک گروه
قدمتوضیح
۱یک فیلد جدید از نوع «سرتیتر دسته» بسازید — این خودش مقداری از کاربر نمی‌گیرد، فقط یک عنوان بخش است.
۲روی هر فیلد دیگری که می‌خواهید زیر این عنوان قرار بگیرد، «والد» را همان سرتیتر انتخاب کنید — در لیست فیلدهای فرم، این فیلدها با تورفتگی زیر سرتیترشان نمایش داده می‌شوند.
۳با «تنظیم دسترسی گروه» روی خودِ سرتیتر، می‌توانید یک سطح دسترسی (نمایش/ویرایش) را یک‌جا برای همه‌ی فیلدهای زیرمجموعه اعمال کنید — نیازی به تنظیم تک‌تک نیست.
✅ مقدار فیلدهای گروه‌بندی‌شده، هم در فرم تکمیل و هم در صفحه‌ی جزئیات یک ثبت قبلی، کامل نمایش داده می‌شود — این باگ (که فیلدهای دارای والد در جزئیات مخفی می‌ماندند) رفع شده است.

۳  فیلد فرمولی (محاسبه‌شده)

فیلدی که مقدارش را کاربر تایپ نمی‌کند — از روی مقدار فیلدهای دیگر همان فرم، با یک فرمول ساده، سمت سرور محاسبه می‌شود.

تعریف فرمول
نکتهتوضیح
نحوه‌ی ارجاع به فیلد دیگرهر فیلد دیگر فرم با {کلید_فیلد} در فرمول قابل استفاده است — طراح فرم روی هر فیلد کلیک می‌کند تا کلیدش خودکار در فرمول درج شود
عملگرهای مجازفقط + - * / و پرانتز — بدون توابع یا شرط
چه زمانی محاسبه می‌شودلحظه‌ی ذخیره‌ی فرم، سمت سرور — حتی اگر کاربر مقداری برای این فیلد بفرستد، نادیده گرفته و با نتیجه‌ی فرمول جایگزین می‌شود
⚠️ فیلد فرمولی همیشه فقط‌خواندنی است — کاربر در فرم آن را می‌بیند ولی نمی‌تواند مستقیم تغییرش دهد؛ فقط با تغییر فیلدهایی که در فرمول استفاده شده‌اند، مقدارش عوض می‌شود.

۴  محدودکردن فیلد «کالا» به یک لیست مجاز

وقتی نوع فیلد را «کالا» انتخاب می‌کنید، به‌صورت پیش‌فرض کاربر می‌تواند در کل کاتالوگ کالای شرکت جستجو کند. اگر می‌خواهید کاربر فقط از میان چند کالای مشخص انتخاب کند:

جستجو و افزودن کالای مجاز
قدمتوضیح
۱روی فیلد از نوع «کالا»، جعبه‌ی «جستجو و افزودن کالای مجاز» را باز کنید.
۲هر کالایی که اضافه کنید، به‌صورت یک برچسب قابل‌حذف زیر جعبه نمایش داده می‌شود.
۳اگر حداقل یک کالا اضافه شده باشد، این فیلد در فرم تکمیل به یک منوی کشویی محدود به همان کالاها تبدیل می‌شود؛ اگر لیست خالی بماند، رفتار قبلی (جستجوی آزاد در کل کاتالوگ) بدون تغییر باقی می‌ماند.

۵  اتصال فرم به یک مرحله از فرآیند

یک فرم به‌تنهایی هم قابل تکمیل است، ولی برای اینکه در گردش کار یک فرآیند (Chain) ظاهر شود، باید به ترکیب «اسم فرم پایه» + «نوع فرم» همان مرحله وصل شود — همان دو فیلدی که هنگام افزودن مرحله در «طراح فرآیند» تنظیم می‌شوند.

✅ اگر «نوع فرم» موردنظر هنوز در فهرست موجود نیست، از خودِ صفحه‌ی «طراح فرآیند» — دکمه‌ی «+» کنار فیلد «نوع فرم» — می‌توانید مستقیم آن را بسازید، بدون اینکه لازم باشد بین دو صفحه رفت‌وآمد کنید.

برای جزئیات کامل «اسم فرم پایه»/«نوع فرم» و کل ساختار مراحل، به راهنمای «تعریف و استفاده از فرآیندها» مراجعه کنید.

۶  تازه‌های نسخه‌ی مهر ۱۴۰۵

فیلدها و امکانات مدیریتیِ اضافه‌شده به فرم‌ساز و «فرم‌های من» بعد از نگارش اولیه‌ی این راهنما.

قابلیتتوضیح
فیلد «شماره‌ی خودکار»یک قالب شماره (Number Format) انتخاب می‌کنید؛ شماره هنگام ثبت فرم ساخته می‌شود و در فرم پرکردن فقط‌خواندنی است. قالب شماره حالا بخش «ترتیب بدون طول ثابت با عدد شروع» هم دارد.
فیلد «اطلاعات مشتری (پر شدن خودکار)»یک فیلد «مشتری» از همان فرم را به‌عنوان مبدأ انتخاب می‌کنید و مشخص می‌کنید این فیلد موبایل، تلفن، آدرس، کد پستی یا کد اقتصادی مشتری را نشان دهد. با انتخاب مشتری مقدارها خودکار پر و با پاک‌کردنش خالی می‌شوند. هر دو فیلد هنگام ذخیره اعتبارسنجی می‌شوند.
فیلد «امتیاز» (۱ تا ۵ ستاره)برای نظرسنجی و ارزیابی سریع، به فهرست انواع فیلد اضافه شد.
جابه‌جایی فیلدهاهر ردیف فیلد دکمه‌های بالا/پایین دارد و ترتیب نمایش بدون حذف و ساخت دوباره عوض می‌شود.
فیلد تازه در چیدمان سفارشیفیلدی که بعد از ذخیره‌ی چیدمان به فرم اضافه کنید، در طراح چیدمان خودکار با سبک پیش‌فرض زیر چیدمان فعلی اضافه می‌شود؛ دیگر نامرئی نمی‌ماند.
برون‌بری/درون‌بری XML یک فرماز صفحه‌ی مدیریت فرم‌ها یک فرم تنها را بیرون بدهید یا وارد کنید. چیدمان بصری و گردش‌کار هم همراه می‌آید و هشدارهای سرور (مثلاً «تأییدکننده‌ی یک مرحله باید دستی تنظیم شود») در دیالوگ نشان داده می‌شود. اگر فرمی با همین عنوان وجود داشته باشد، قبل از جایگزینی تأیید می‌گیرد؛ «انصراف» فرم موجود را دست‌نخورده می‌گذارد و پیام نتیجه می‌گوید ساخته، به‌روز یا نادیده گرفته شد.
«فعال کردن» فرم غیرفعالفرمی که غیرفعال شده با همین دکمه دوباره فعال می‌شود.
گزارش و خروجی Excel (فقط مدیر)در «فرم‌های من»: «خروجی اکسل این ثبت» برای هر ردیف، «گزارش همه‌ی ثبت‌ها» (دیالوگ صفحه‌بندی‌شده با جست‌وجو) و «خروجی اکسل همه‌ی ثبت‌ها». این دکمه‌ها فقط برای گروه کاربری مدیر دیده می‌شوند و سرور هم همین را کنترل می‌کند.
✅ اتصال به فرآیند: وقتی فرمی از دل یک گذار فرآیند باز و ثبت شود، پیوند زنجیره با شناسه‌ی همان ثبت کامل می‌شود؛ لازم نیست «تبدیل» را دوباره بزنید. اگر مرحله چند مقصد دارد، فیلد «فرآیند مرحله بعد» در فرم دیده می‌شود (راهنمای فرآیندها).

نکات و اشتباهات رایج

«سرتیتر دسته» خودش فیلد داده نیستفقط یک عنوان بخش است — اگر آن را به‌عنوان جایی برای گرفتن مقدار از کاربر انتخاب کنید، هیچ داده‌ای ثبت نمی‌شود.
فرمول فقط چهار عملگر ساده را می‌فهمداگر منطق موردنظر شرطی یا پیچیده‌تر است، فرمول کافی نیست — باید به‌صورت دستی توسط کاربر تکمیل شود.
لیست خالی «کالای مجاز» یعنی بدون محدودیتبرای محدودکردن واقعی، حتماً حداقل یک کالا را با «جستجو و افزودن» اضافه کنید — فقط باز کردن جعبه کافی نیست.
«لیست ثابت» و «دکمه رادیویی» گزینه‌هایشان یکسان تعریف می‌شوندهر دو نوع، گزینه‌ها را خط‌به‌خط در همان جعبه‌ی ویرایش گزینه‌ها می‌گیرند — فقط شکل نمایش به کاربر نهایی فرق دارد (کشویی در برابر دکمه‌های رادیویی).
← بازگشت به فهرست راهنماها